Τρίτη 11 Σεπτεμβρίου 2018

Πως κατασκευάσθηκε το τεχνητό «Μακεδονικό» έθνος.



Η εικόνα ίσως περιέχει: ουρανός, σύννεφο και υπαίθριες δραστηριότητες

Κείμενο και φωτογραφίες
Πως κατασκευάσθηκε το τεχνητό «Μακεδονικό» έθνος.
Ιούλιος 1903. Οι οπαδοί της Μεγάλης Βουλγαρίας και του ρωσόφιλου Πανσλαβισμού έχουν δημιουργήσει την σχισματική Εξαρχία, δηλαδή μία εκκλησιαστική οντότητα την οποία δεν αναγνωρίζει το Οικουμενικό Πατριαρχείο, και τον πολιτικό της βραχίονα, το ΒΜΡΟ.
Στα ελληνικά μεταφράζεται ΕΜΕΟ και σημαίνει Εσωτερική Μακεδονική Επαναστατική Οργάνωση. Επεδίωκαν να πείσουν δια της βίας- και με τις ένοπλες ομάδες των κομιτατζήδων- τους Ελληνικούς πληθυσμούς της Μακεδονίας ώστε να δηλώσουν Βούλγαροι και Εξαρχικοί. Προκαλούν επεισόδια κατά των Οθωμανών, οι οποίοι ακόμη κατέχουν τη Μακεδονία. Στις 20 Ιουλίου, την ημέρα του Προφήτη Ηλία (Ίλι-ντεν στα βουλγαρικά), ξηλώνουν μερικές σιδηροδρομικές γραμμές και λίγους τηλεγραφικούς στύλους. Οι Οθωμανοί στρατιώτες για αντίποινα καίνε τρεις κωμοπόλεις με Βλαχόφωνο ελληνικό πληθυσμό: Το Κρούσοβο, το Νυμφαίο και την Κλεισούρα.
Οι Πρόξενοι των Μεγάλων Δυνάμεων από τη Θεσσαλονίκη μεταδίδουν τα γεγονότα στις πρωτεύουσές τους. Τα κείμενα υπάρχουν. Μιλούν για μία διαμάχη Ελλήνων και Βουλγάρων σε τουρκοκρατούμενη περιοχή. Πουθενά δεν γίνεται αναφορά σε «μακεδονικό» έθνος.
Ας διαβάσουμε και τις Οθωμανικές απογραφές για τον πληθυσμό της Μακεδονίας, όπως π.χ. αυτή του Χιλμί Πασά το 1904. Καταγράφει Τούρκους, Έλληνες, Εβραίους, Βουλγάρους, λίγους Ρουμανίζοντες, αλλά πουθενά δεν βρίσκει ξεχωριστό «μακεδονικό» έθνος.
1918. Μετά την ήττα της Οθωμανικής και της Αυστριακής αυτοκρατορίας στον Α΄ Παγκόσμιο Πόλεμο δημιουργείται ένα νέο κράτος στα Βαλκάνια, η γνωστή μας Γιουγκοσλαβία με τον αρχικό τίτλο: Βασίλειο των Σέρβων, Κροατών και Σλοβένων. Πουθενά δεν γίνεται αναφορά σε «Μακεδόνες» ως έθνος. Η περιοχή Σκοπίων αποκαλείται Νότια Σερβία και αργότερα Βάρνταρσκα Μπανοβίνα, δηλαδή επαρχία του ποταμού Αξιού.
Δεκαετίες του 1920 και του 1930. Υπό την πίεση του Βουλγαρικού Κομμουνιστικού Κόμματος, που επεδίωκε τον βουλγαρικό έλεγχο στη Μακεδονία, η Κομμουνιστική Διεθνής επιβάλλει σε όλα τα κομμουνιστικά κόμματα των Βαλκανίων να αναγνωρίσουν «μακεδονικό» έθνος και να ζητήσουν την απόσχιση της Μακεδονίας και της Θράκης από την Ελλάδα. Η ηγεσία του ελληνικού κομμουνιστικού κινήματος ακολούθησε τότε αυτήν την αυτοκαταστροφική γραμμή. Μετά το 1949 πολλοί αυτοαποκαλούμενοι «Σλαβομακεδόνες» αντάρτες του ΔΣΕ βρέθηκαν ως πολιτικοί πρόσφυγες στα Σκόπια.
Αύγουστος 1944. Στο μοναστήρι του Προχόρ Πιτσίνσκι ο ηγέτης των αριστερών Παρτιζάνων (αντιστασιακών) της Γιουγκοσλαβίας, ο Κροάτης Τίτο, αποφασίζει την ίδρυση της Λαϊκής (μετέπειτα Σοσιαλιστικής) Δημοκρατίας της «Μακεδονίας» μέσα στα όρια της νέας κομμουνιστικής Γιουγκοσλαβίας. Σκέφθηκε πονηρά ότι με αυτό το όνομα θα διεκδικεί εδάφη και «μειονότητες» από την Ελλάδα και τη Βουλγαρία. Η επίσημη γραμμή του Τίτο είναι ότι η «Μακεδονία» του Βαρδάρη με έδρα τα Σκόπια, πρέπει να απελευθερώσει τη Μακεδονία του Αιγαίου από την Ελλάδα και τη Μακεδονία του Πιρίν από τη Βουλγαρία.
Με την εγκαθίδρυση του μονοκομματικού καταπιεστικού καθεστώτος του Τίτο αρχίζει η βιαία μακεδονοποίηση του πληθυσμού. Οι κάτοικοι της περιοχής Σκοπίων μέχρι τότε δήλωναν Βούλγαροι,, Έλληνες, Σέρβοι και Αλβανοί. Τούς Αλβανούς (ίσως λόγω μουσουλμανικής θρησκείας) δεν επέτυχαν να τούς εντάξουν στο τεχνητό έθνος. Όμως οι Χριστιανικές εθνότητες υπέστησαν πλύση εγκεφάλου, φυλακίσεις, απειλές και βασανιστήρια και τελικά αναγκάσθηκαν να υπογράψουν ότι είναι «Μακεδόνες». Πολλοί εξαναγκάσθηκαν μάλιστα να αλλάξουν και τα επώνυμά τους προσθέτοντας την κατάληξη –σκι για να αποκηρύξουν την ελληνική ή βουλγαρική τους ταυτότητα. Π.χ. ο Ναούμοφ έγινε Ναουμόφσκι, ο Αποστόλου έγινε Αποστολόφσκι κλπ. Χιλιάδες Ελλήνων Σαρακατσάνων φυλακίσθηκαν ή εκδιώχθηκαν και τα κοπάδια τους δημεύθηκαν.
Το ολοκληρωτικό καθεστώς έβαλε σε κίνηση την προπαγανδιστική μηχανή και μέσα σε μία γενιά αλλοιώθηκαν οι συνειδήσεις. Με εντολή του Τίτο κατασκευάσθηκε «Μακεδονική» Ακαδημία Επιστημών, «Μακεδονική» γλώσσα με ανάμιξη βουλγαρικών και σερβικών στοιχείων, «Μακεδονική» Ιστορία για να κατακλυσθούν οι βιβλιοθήκες ανά τον κόσμο και... «Μακεδονική» Εκκλησία. Μάλιστα! Πρώτη φορά στην ιστορία είδαμε ένα άθεο κομμουνιστή να ιδρύει ...Εκκλησία.
Το 1958 ο Τίτο υποχρέωσε τρεις Ορθοδόξους Επισκόπους από την περιοχή Σκοπίων να αποσχισθούν αντικανονικώς από το Πατριαρχείο Σερβίας. Το 1967 πάλι ο Τίτο τούς ώθησε να ανακηρύξουν την Αυτοκεφαλία τους με τον τίτλο «Μακεδονική Ορθόδοξη Εκκλησία». Ούτε το Οικουμενικό Πατριαρχείο, ούτε η Εκκλησία της Ελλάδος, ούτε οποιαδήποτε άλλη Ορθόδοξη Εκκλησία τούς ανεγνώρισε. Προ μιάς δεκαετίας μία ομάδα μετριοπαθών Σκοπιανών επανήλθε υπό το Πατριαρχείο Σερβίας και ακολουθεί σήμερα τον Αρχιεπίσκοπο Αχρίδος και Μητροπολίτη Σκοπίων Ιωάννη. Όσοι Επίσκοποι παραμένουν δέσμιοι του «μακεδονισμού» και στηρίζονται από το κράτος αποφάσισαν τον Νοέμβριο του 2017 να ζητήσουν προστασία από τη Βουλγαρική Ορθόδοξη Εκκλησία.
Το 1991, με τη διάλυση της Γιουγκοσλαβίας, το τεχνητό έθνος επεδίωξε τη διεθνή καθιέρωση και αναγνώριση μέσω του ονόματος του νέου κράτους. Ο Ελληνισμός ορθώς αντέδρασε και συνεχίζει να αντιδρά. Ήδη σήμερα το ψευδομακεδονικό ιδεολόγημα παρουσιάζει ρωγμές. Ο πρώην Πρωθυπουργός των Σκοπίων Λιούπτσο Γκεοργκίεφσκι έχει δηλώσει ότι αισθάνεται Βούλγαρος. Δεκάδες χιλιάδες Σκοπιανών πολιτών έχουν αποκτήσει βουλγαρική υπηκοότητα. Αν γίνει αντικειμενική απογραφή υπό την αιγίδα του ΟΗΕ ή της Ευρ. Ενώσεως θα ανακαλύψουμε και αρκετούς Έλληνες (κυρίως βλαχόφωνους), οι οποίοι ζουν ακόμη καταπιεσμένοι και φοβούνται να εκδηλωθούν. Ο πρώην Πρόεδρος των Σκοπίων Κίρο Γκλιγκόροφ το 1993 έκανε λόγο για 100.000 Έλληνες στο κράτος του επί συνολικού πληθυσμού 2.200.000. Και ας μην λησμονούμε ότι το 25% - 30% του πληθυσμού είναι Αλβανοί, οι οποίοι διεκδικούν καθεστώς ισότιμης και συγκυβερνώσης εθνότητας. Στο πίσω μέρος του μυαλού τους ίσως έχουν την ιδέα της απόσχισης ή της μετατροπής του κράτους σε Ομοσπονδιακό με καντόνια.
Δεν πρέπει σήμερα, όταν έχουν πλέον καταρρεύσει τα κομμουνιστικά καθεστώτα, να νομιμοποιήσουμε με την υπογραφή μας το τεχνητό «μακεδονικό» έθνος που κατασκεύασε ο Τίτο. Γι’ αυτό θα πρέπει με κάθε τρόπο να αποφύγουμε την παραχώρηση του όρου Μακεδονία στην ονομασία του γειτονικού μας κράτους.
Τώρα, πως γίνεται, πίσω από κάθε καταστροφική συμφωνία ή πράξη κατά της Ελλάδας να εμπλέκονται πάντα οι κομουνιστές, είναι άξιο απορίας!
Τα συμπεράσματα δικά σας.

Δευτέρα 10 Σεπτεμβρίου 2018

Άνω Σούρμενα (Άνω Γκιρμπάς)-Ano Sourmena (Uper Girbas)

Άνω Σούρμενα (Άνω Γκιρμπάς)-Ano Sourmena (Uper Girbas)






Φωτογραφίες και κείμενο

Χρυσόστομος Αργυρόπουλος

ΑΝΩ ΣΟΥΡΜΕΝΑ-ΑΝΩ ΓΚΙΡΜΠΑΣ
Καταγραφή από το βιβλίο του Παύλου-Σωκράτη Παυλίδη
Με τον Ρωσοτουρκικό πόλεμο του 1878 οι Σουρμενίτες έφυγαν από τα Σούρμενα του Πόντου στον Καύκασο της Ρωσίας και από το Βατούμι το 1923 και εγκαταστάθηκαν στα Ανω Σούρμενα, στις πλαγιές του Μπέλλες. Ετσι οι κάτοικοι των Ανω Σουρμένων κατάγονταν έμεσα από τον Πόντο.

Η ποντιακή διάλεκτος που μιλάνε έχει μια ιδιορρυθμία που δεν την έχουν οι άλλοι Πόντιοι. Συχνά-πυκνά, κυρίως μετά το ρήμα, βάζουν ένα παράξενο “μι” στο λόγο τους-ίσως είναι το αρχαιοελληνικό “μοι”, η δοτική της προσωπικής αντωνυμίας “εγώ”. Παραδείγματα ομιλίας: “Θα πας μι”, “θα έρχεσαι μι”, “θα πάω στο χωράφ’ μι να φέρω τα τσουπάδε (το καλαμπόκι)”, “ναι μι, να έρχεσαι”.
Τα ποταμίσια ψάρια τα έλεγαν “γοβίδε” και “σαζάνε”. Και ένα σουρμενίτικο δίστιχο λέει:
“Σουρμενίτικον πατσίν,
άμον καρυδί καντσίν”
(“Πατσίν” είναι το κορίτσι και “καντσίν” η ψύχα του καρυδιού).
Από τα πρώτα χρόνια, πρόεδρος του χωριού των Ανω Σουρμένων ήταν ο Γεώργιος Μουμουλίδης. Το χωριό βρισκόταν στους πρόποδες του Μπέλλες. Αλλά γύρω στα 1930 στο χωριό, λόγω των πολλών βροχών, έγιναν κατολισθήσεις και οι κάτοικοι μεταφέρθηκαν σε νέο οικισμό, κοντά στο Σιδηροδρομικό Σταθμό Μουριών.
Οι πρώτες οικογένειες των προσφύγων που εγκαταστάθηκαν στα Ανω Σούρμενα ήσαν:
Γεώργιος Μουμουλίδης και Ξανθίππη
Λεωνίδας Μουμουλίδης και Ελισάβετ
Γεώργιος Μουμουλίδης και Αφρω
Παναγιώτης Μουμουλίδης και Λίζα
Δημήτριος Μουμουλίδης (γεωπόνος κρατικού φυτωρίου)
Ιωάννης Κούσης και Βασιλική
Πέτρος Κούσης και Φεβρωνία
Μιχαήλ Κούσης και Λιθοδώρα
Γεώργιος Κούσης και Πηνελόπη
Τιμολέων Κούσης και Δόξη
Αχιλλεύς Κούσης και Ειρήνη
Ιωάννης Κούσης και Ελπίδα
Ηλίας Κούσης και Ζωή
Ηλίας Κούσης και Αλεξάνδρα
Ιωάννης Πελίδης και Δέσποινα
Παντελής Τελίδης και Στυλιανή
Τελίδης Σταύρος και Ευτέρπη
Πολυχρόνης Τελίδης και Αριάδνη
Θεμιστοκλής Γρηγοριάδης και Χαρίκλεια
Πέτρος Γρηγοριάδης και Ξένια
Χρίστος Γρηγοριάδης και Σοφία
Ανέστης Γρηγοριάδης και Ξανθίππη
Ιωάννης Γρηγοριάδης και Αλεξάνδρα
Πέτρος Γρηγοριάδης και Ολγα
Φίλιππος Γρηγοριάδης και Κρυστάλλω
Βασίλειος Γρηγοριάδης και Ελένη
Νικόλαος Γρηγοριάδης και Αθηνά
Ευθύμιος Γρηγοριάδης και Αθηνά
Παναγιώτης Παντελίδης και Σοφία
Μωυσής Παντελίδης και Ολγα
Πέτρος Παντελίδης και Μαρία
Αντώνιος Παντελίδης και Ερμιόνη
Χρίστος Παντελίδης και Σοφία
Ισαάκ Παντελίδης και Ελισάβετ
Ιωάννης Παντελίδης και Αφροδίτη
Παναγιώτης Παντελίδης και Μητροδώρα
Αριστομένης Παντελίδης και Αντιγόνη
Πέτρος Παπαδόπουλος (ιερεύς) και παπαδιά Αραβέλα
Απόστολος Καζαντζίδης και Ελένη
Μιλτιάδης Σωτηριάδης και Αναστασία
Αχιλλεύς Παραϊχτάρης και Θεοδώρα
Αντώνιος Τοκατλίδης και Μαργαρίτα
Φώτης Φωκάς και Ελένη
Απόστολος Φωκάς και Ωραιοζήλη
Σταύρος Φραγκουλίδης και Μάρθα
Σοφοκλής Φραγκουλίδης και Πολυξένη
Γεώργιος Αλεξανδρίδης και Ξανθίππη
Ματθαίος Μαβίδης (ιερεύς) και παπαδιά Ξανθίππη.
Δάσκαλος του χωριού ήταν ο Αντώνιος Αυγερινός.
ΜΑΘΑΙΝΩ ΤΗΝ ΙΣΤΟΡΙΑ ΤΟΥ ΤΟΠΟΥ ΜΟΥ
Προσφυγικοί συνοικισμοί και χωριά του Πόντου και της Μικράς Ασίας στο λεκανοπέδιο των Μουριών από το 1922
Άνω Σούρμενα (Άνω Γκιρμπάς)-Ano Sourmena (Uper Girbas)
Μετονομασία 1926-Προσφυγικό χωριό
Εγκαταστάθηκαν 83 οικογένειες προσφύγων (296 άτομα)
Κάτω Σούρμενα (Κάτω Γκιρμπάς)-Kato Sourmena (Lower Girbas)
Μετονομασία 1926-Προσφυγικό χωριό
Εγκαταστάθηκαν 86 οικογένειες προσφύγων (285 άτομα)
Ρεματιά (Γκεφσεκλή)-Rematia (Gefsekli)
Μετονομασία 1926-Προσφυγικό χωριό
Εγκαταστάθηκαν 16 οικογένειες προσφύγων (63 άτομα)
07/04/1951 Ο οικισμός καταργείται.
Λιθωτό (Κιουλεμενλή)-Lithoto (Kulemenli)
Μετονομασία 1926-Προσφυγικό χωριό
Εγκαταστάθηκαν 25 οικογένειες προσφύγων (86 άτομα)
(Το χωριό τώρα βρίσκεται στίς Μουριές)
7/04/1951 Ο οικισμός καταργείται.
Νίγδη (Δουργουτλή)-Nigdi (Dourgoutli)
Μετονομασία 1926-Προσφυγικό χωριό
Εγκαταστάθηκαν 3 οικογένειες προσφύγων (7 άτομα)
16/10/1940 Οοικισμός καταργείται.
Σύνορο (Δουρμπαλή)-Sinoro (Dourbali)
Μετονομασία 1927-Προσφυγικό χωριό
Εγκαταστάθηκαν 10 οικογένειες προσφύγων (39 άτομα).
16/10/1940 Ο οικισμός καταργείται
Αγορά (Καρά Παζαρλή)-
Agora (Karapazarli)
Μετονομασία 1926-Προσφυγικό χωριό
Εγκαταστάθηκαν 19 οικογένειες προσφύγων (77 άτομα)
16/10/1940 Ο οικισμός καταργείται
Προμαχώνας (Δερβισλή)-Promahonas (Dervisli)
Μετονομασία 1926-Προσφυγικό χωριό
Εγκαταστάθηκαν 3 οικογένειες προσφύγων (12 άτομα)
16/10/1940 Ο οικισμός καταργείται.
Καβαλλάρης (Αατλή)-Kavalaris (Aatli)
Μετονομασία 1926-Προσφυγικό χωριό
Εγκαταστάθηκαν 70 οικογένειες προσφύγων (204 άτομα)
Πλατανιές (Σαβδζαλή)-Platanies (Savthazali)
Μετονομασία 1927-Προσφυγικό χωριό
Εγκαταστάθηκαν 17 οικογένειες προσφύγων (56 άτομα)
Ψυχρόβρυση (Χατζή Ογλαρή ή Χαδζόγλου)-
Psihovrisi (Hatzioglari or Hathzoglu)
Μετονομασία 1927-Προσφυγικό χωριό
Εγκαταστάθηκαν 12 οικογένειες προσφύγων (55 άτομα)
Μουριές (Ακίνδζαλή)-Mouries (Akidzali)
Μικτό χωριό (πρόσφυγες & ντόπιοι)
Μετονομασία 1926

Εγκαταστάθηκαν 60 οικογένειες προσφύγων (257 άτομα)
Πριν την απελευθέρωση στα χωριά του Ακίντζαλι κατοικούσαν οθωμανοί, έλληνες και βούλγαροι. Μετά την απελευθέρωση και την αποχώρηση των οθωμανών και βουλγάρων, εγκαταστάθηκαν πρόσφυγες από την π. Δοιράνη, τη Γευγελή, τη Στρώμνιτσα (1913), τον Καύκασο (1920), το Σαράϊ, την Τυρολόη, τις Μέτρες, κ.ά. της ανατολικής Θράκης (1923), τον Πόντο (1924), τα Άδανα κ.ά. της Μικράς Ασίας (1924), τη Νίγδη της Καππαδοκίας (1924), κ.ά. Όλοι αυτοί οι πρόσφυγες μαζί με τους γηγενείς έλληνες και τους σαρακατσάνους που προϋπήρχαν στο λεκανοπέδιο αλλά αναγκάστηκαν μετά το 1923 να εγκαταλείψουν τη νομαδική ζωή και να εγκατασταθούν μόνιμα, ήταν οι νέοι κάτοικοι στους οικισμούς των Μουριών. Τα παλιά οθωμανικά ονόματα χρησιμοποιήθηκαν επίσημα από το ελληνικό κράτος τα πρώτα χρόνια της απελευθέρωσης.
Η μετονομασία των οικισμών έγινε με αναγκαστικά διατάγματα μεταξύ 1926 και 1928
Συκαμινιά (Καραλή)-Sikaminia (Karali)
Μετονομασία 1927-Προσφυγικό χωριό
Εγκαταστάθηκαν 37 οικογένειες προσφύγων (171 άτομα)
Ακακίες (Μπουλαμασλή)-Akakies (Boulalasli)
Μετονομασία 1926-Μικτό χωριό
Εγκαταστάθηκαν 25 οικογένειες προσφύγων (93 άτομα)
Αλεξάνδρα (Ερτσελή)- Alexadra (Ertseli)
Μετονομασία 1927-Προσφυγικό χωριό
Εγκαταστάθηκαν 17 οικογένειες προσφύγων (68 άτομα)
Αγία Παρασκευή.
Στα χρόνια της τουρκοκρατίας, το χωριό Αγία Παρασκευή ήταν βουλγαροχώρι με το όνομα Σφέτκα Πέτκα (που θα πει “Αγία Παρασκευή).
Προσφυγικό χωριό
Εγκαταστάθηκαν 106 οικογένειες προσφύγων (411 άτομα)
Παλαιά ανήκε στόν νομό Σερρών στήν επαρχία Σιντικής.
Κρητικά (Καρλόβασι)-Kritika (Karlobasi)
Μετονομασία 1928-Προσφυγικό χωριό
Εγκαταστάθηκαν 29 οικογένειες προσφύγων (127 άτομα)
16/10/1940 Ο οικισμός καταργείται και προσαρτάται στον οικισμό Αλεξάνδρα της κοινότητας Σιδηροδρομικού Σταθμού Μουριών
Ροδώνας (Ρόμποβο)-Rodonas (Robovo)
Μετονομασία 1927-Προσφυγικό χωριό
Εγκαταστάθηκαν 60 οικογένειες προσφύγων (261 άτομα)
Καλλιρρόη (Καρατσαλή)-Kaliroi (Karacali)
Μετονομασία 1927-Προσφυγικό χωριό
Εγκαταστάθηκαν 18 οικογένειες προσφύγων (69 άτομα)
Μυριόφυτο (Πόποβο)-Miriofito (Popovo)
Μετονομασία 1927-Προσφυγικό χωριό
Εγκαταστάθηκαν 91 οικογένειες προσφύγων (429 άτομα)
Ακρολίμνιο (Μπρές)-Akrolimnio (Bres)
Μετονομασία 1927-Προσφυγικό χωριό
Εγκαταστάθηκαν 19 οικογένειες προσφύγων (81 άτομα).
16/10/1940 Ο οικισμός καταργείται.

Κρούσια ή Καράνταγ ή Μαυροβούνι



Η εικόνα ίσως περιέχει: σύννεφο, βουνό, ουρανός, υπαίθριες δραστηριότητες και φύση

Φωτογραφίες και κείμενο
Χρυσόστομος Αργυρόπουλος

Γνωρίζετε πως λέγεται το βουνό αντίκρυ από το Μπέλλες; Εκεί όπου βρίσκονται τα χωριά Ροδώνας, Καλιρρόη και Μυριόφυτο;
Γνωρίζετε επίσης από που πήρε το όνομά του το "Μπέλλες";

Από την ιστορία μαθαίνομε ότι ο τελευταίος αυτοκράτορας της Τραπεζούντας Δαυΐδ ο Μεγαλο-Κομνηνός, μετά την συμβιβαστική παράδοση της Τραπεζούντας στον Μωάμεθ Β΄ τον πορθητή το 1461, (15ος αιώνας), εξορίσθηκε για ένα διάστημα, πριν τον αποκεφαλισμό του, στο Μέλαν όρος (άλλα ονόματα Δύσωρον, Καράνταγ, Μαυροβούνι, Κρούσια) από την πλευρά των Σερρών, όπου του παραχωρήθηκαν εκτάσεις της κοιλάδας του Στρυμόνα. Το Μέλαν όρος είναι το αρχαίο Δύσωρο όρος, λέξη που σημαίνει μέλαν (σκοτεινό) κάστρο, γιατί από την πλευρά των Σερρών φαίνεται σκοτεινό, μαύρο βουνό, σε αντίθεση με το βουνό Κερκίνη, που όλη την ημέρα είναι φωτεινό (λευκό, μπέλλο, εξ ου και Μπέλλες). Το αναφερόμενο Μέλαν όρος, που φιλοξένησε τον δυστυχή Αυτοκράτορα της Τραπεζούντας, δεν είναι άλλο από τα ‘’τραγουδισμένα’’ μετά από τετρακόσια χρόνια Κρούσια των Ποντοκαυκασίων, το Καράνταγ των Τούρκων και το Μαυροβούνι των ελληνικών στρατιωτικών χαρτών.

Ο ΚΑΤΑΡΡΑΚΤΗΣ ΤΟΥ ΜΠΕΛΛΕΣ



Ο ΚΑΤΑΡΡΑΚΤΗΣ ΤΟΥ ΜΠΕΛΛΕΣ



Ο εντυπωσιακός καταρράκτης του Μπέλλες, ύψους 18 μέτρων, που με την αχαλίνωτη ορμή του σαγηνεύει τους τυχερούς επισκέπτες.
Μετά από μια 20λεπτη απολαυστική πεζοπορία ανάμεσα στα αιωνόβια πλατάνια, δρύες, σφενδάμους, φράξους και οξυές, συντροφιά με το βουητό των ορμητικών νερών που κατηφορίζουν προς τον κάμπο του Σ.Σ. Μουριών, καταλήγουμε στη βάση του καταρράκτη σε υψόμετρο 740 μέτρων.
Επισκεφθείτε τον

Η Αγία Παρασκευή









Το χωριό Αγία Παρασκευή
Στα χρόνια της τουρκοκρατίας, το χωριό Αγία Παρασκευή ήταν βουλγαροχώρι με το όνομα Σφέτκα Πέτκα (που θα πει Αγία Παρασκευή).
Μετά την απελευθέρωση της Μακεδονίας στο 1913, το κατοίκησαν Ελληνες πρόσφυγες φερμένοι από αρκετά μέρη της προσφυγιάς.
Γηγενείς κάτοικοι του χωριού είναι οι Σαρακατσάνοι, μάλλον φερμένοι από αλλού, που καταγίνονταν παλιά μόνο με την κτηνοτροφία, σήμερα όμως ασχολούνται κυρίως με την γεωργία· η κτηνοτροφία πήρε να λιγοστεύει.
Οι πρώτες οικογένειες των Σαρακατσάνων όταν ήρθαν οι πρόσφυγες στο χωριό, ήσαν:
Γεώργιος Γεωργαντάς και Κωνσταντίνα
Κωνσταντίνος Ψάρρας και Αικατερίνη
Αθανάσιος Σκρέτας και Ελένη
Γεώργιος Μπαμπαλιάρης και Αγγέλα
Βασίλειος Πολίτης και Μαρία
Ιωάννης Τζακνής και Στυλιανή.
Οι πρώτοι πρόσφυγες στο χωριό ήρθαν από το Κολέσινο της Στρώμνιτσας τον Αύγουστο του 1913, όταν οι μεγάλες Δυνάμεις της εποχής επιδίκασαν τη Στρώμνιτσα και την περιοχή της στη Βουλγαρία. Οι περισσότεροι ήσαν Μακεδονομάχοι. Καταγράφω τις έξι στρωμνιτσιώτικες οικογένειες που εγκαταστάθηκαν στο χωριό:
Σωτήριος Κοζάρης και Δήμητρα
Αριστείδης Κοζάρης και Ευφροσύνη
Αντώνιος Μαρκοζάνης και Βικτωρία
Χαράλαμπος Μπουφίδης (ήταν ο κατετάν Φουρτούνας στον Μακεδονικό Αγώνα, μετά το θάνατο του καπετάν Νικοτσάρα)
Παντελής Παπαϊωάννου και Στεργιαννή
Οπως με πληροφόρησαν συγγενείς (του καπετάν Νικοτσάρα και του Παντελή Παπαϊωάννου από το Κολέσινο), ο παππούς του ήταν από το σόι των Κοζαραίων, της οικογένειας Κοζάρη.
Ωστόσο υπήραχαν και άλλες τρεις γηγενείς οικογένειες στο χωριό, που τις καταγράφω:
Σταμάτης Κανταρτζής και Φανή
Δημήτριος Μπαλτσίδης και Μάρθα
Ιωάννης Ιντος και Σαββατούλα

Πολλοί πρόσφυγες στην Αγία Παρασκευή είναι Κονιαλήδες. Ηρθαν από την περιοχή του Ικονίου της Τουρκίας στα 1924 από το χωριό Μίστι και μιλάνε μια ιδιότυπη ελληνική διάλεκτο. Καταγράφω τις οικογένειες που ήρθαν:
Ηλίας Αγγελίδης και Αιτερίνη
Γεώργιος Πεχλίδης και Σοφία
Δημήτριος Ελεκίδης και Ελένη
Χρυσόστομος Κοφσιανίδης και Ελένη
Φίλιππος Μετεντζίδης και Σοφία
Κλήμης Σαμαντζίδης
Ιορδάνης Χαρδαλίδης και Θοδώρα
Γεώργιος Τσογκαρλίδης και Θεοδώρα
Αβραάμ Κουλικίδης και Δέσποινα
Ιωάννης Χουρτσίδης και Παρασκευή
Οι περισσότερες προσφυγικές οικογένειες στο χωριό είναι Ποντιακές. Ηρθαν από την περιοχή της Τραπεζούντας και της Κελώσας. Είναι δεκατέσσερες οικογένειες:
Νικόλαος Καλοντίδης και Σοφία
Ιωάννης Χαριτίδης και Σοφία
Δημοσθένης Παπαδόπουλος και Χρυσάνα
Παναγιώτης Φωκάς και Αθηνά
Ηλίας Τασουλίδης (πρόεδρος του χωριού) και Ωραιοζήλη
Παναγιώτης Σαββίδης και Παναγιώτα
Ιωάννης Παντελίδης και Αγάπη
Ιωάννης Σαββουλίδης
Μιχαήλ Κούσης και Θεοδώρα
Δημήτριος Αλχατζίδης και Ευθυμία
Παναγιώτης Μαυρόπουλος και Ελένη
Σωτήρης Αμμπατζίδης και Ραχήλ
Αγγελος Βασιλειάδης και Ραχηλ
Ανέστης Γρηγοριάδης και Γλυκερία
Τέλος, υπάρχουν και δύο οικογένειες από την Μικρά Ασία, αλλά δεν ξέρω από ποιό ακριβώς μέρος ήρθαν πρόσφυγες στο χωριό.
Βασίλης Αλεξανδρίδης και Σοφία
Βασίλης Παρτσόγλου και Ευτυχία
Τα χρόνια από τον ξεριζωμό πέρασαν κι οι κάτοικοι της Αγίας Παρασκευής πορεύονταν στη ζωή με όλες τις δυσκολίες της προσφυγιά, ώσπου ήρθε η δεκαετία του 1940 με τον πόλεμο και την κατοχή και το αντάρτικο και τον τρομερό εμφύλιο. Κι έγιναν οι Ελληνες πρόσφυγες μες στην Ελλάδα. Σκόρπισαν οι κάτοικοι του χωριού εδώ κι εκεί, ερήμωσε ο τόπος.
Μετά τον επαναπατρισμό του 1950, τον Μάιο μήνα, εγκαταστάθηκαν σε νέο οικισμό. Γύρω στις είκοσι οικογένειες πήγαν στον παλιό οικισμό Αγία Παρασκευή· τα σπίτια τα ανακαίνισαν, είδαν όμως ότι δεν μπορούσαν με τα μέσα που διέθεταν να μεταφέρουν την παραγωγή κι αποφάσισαν να κατέβουν, να συμπτυχθούν με τους υπόλοιπους στο νέο συνοικισμό που χτίστηκε, η νέα Αγία Παρασκευή.
Απόσπασμα από το βιβλίο του Παύλου-Σωκράτη Παυλίδη "Το λεκανοπέδιο των Μουριών"

Κάτω Σούρμενα - Παλαιοχώρι.


Η εικόνα ίσως περιέχει: βουνό, ουρανός, σύννεφο, φυτό, δέντρο, γρασίδι, υπαίθριες δραστηριότητες και φύση  Î— εικόνα ίσως περιέχει: δέντρο, φυτό, ουρανός, υπαίθριες δραστηριότητες και φύση

Η εικόνα ίσως περιέχει: δέντρο, φυτό, υπαίθριες δραστηριότητες, φύση και νερό  Î— εικόνα ίσως περιέχει: δέντρο, φυτό, υπαίθριες δραστηριότητες, φύση και νερό

Η εικόνα ίσως περιέχει: φυτό, δέντρο, ουρανός, γρασίδι, υπαίθριες δραστηριότητες και φύση  Î— εικόνα ίσως περιέχει: φυτό, δέντρο, υπαίθριες δραστηριότητες και φύση

Φωτογραφίες και κείμενο
Κάτω Σούρμενα - Παλαιοχώρι.
Το παλιό χωριό ήταν χτισμένο κάτω από τις υπώρειες του Μπέλλες, με την παλιά Τουρκική ονομασία Κουρπάτ’ς ή Γκιρμπάς (μανιτάρι στα Σλάβικα κατά τον Μουμουλίδη Γιώργο). Το μετονόμασαν οι πρόσφυγες “Κάτω Σούρμενα” το 1926 για να διακρίνεται από το χωριό “Ανω Σούρμενα”, λίγα μόλις χιλιόμετρα προς τα πρανή του Μπέλλες.
Τα Σούρμενα ήταν περιοχή του Πόντου απ’ όπου και κατάγονταν οι πρόσφυγες, όχι όλοι, γιατί υπάρχουν και από την Ορντού, το Μελέτι, την Κερασούντα, την Πάφρα.
Στην Ελλάδα ήρθαν στα 1923 ως πρόσφυγες.
Τους έφεραν στο παλιό χωριό, κατοίκησαν στα πετρόχτιστα κτίσματα που έμεναν άλλοτε Τούρκοι και Βούλγαροι και γρήγορα διαπίστωσαν ότι το μέρος ήταν πολύ υγιεινό με τα δέ­ντρα, το άφθονο νερό, που κρύο έτρεχε στα ρυάκια του χωριού, βγαλμένο μέσα από τα σπλάχνα του Μπέλλες. Κατοίκησαν λοιπόν στο χωριό-χτίζοντας σπίτια, εκκλησία και σχολείο- οι Πόντιοι πρόσφυγες κι έγιναν σε λίγο πολυάνθρωποι μέσα σ’ αυτό το υγιεινό περιβάλλον με τον καθαρό αέρα και το εξαίσιο κλίμα.
Το κλίμα το εκτίμησαν και άλλοι, κι έγιναν οι πλαγιές του Μπέλλες θέρετρα για πολλούς και ειδικότερα στα 1937 για τα παιδιά της ΕΟΝ (Εθνική Οργάνωση Νεολαίας), που σκαπανείες και φαλαγγίτες έστησαν καλύβες από σικαλοκαλαμιές και φτέρες, με αρχηγό το συντοπίτη του Σιδηροδρομικού Σταθμού των Μουριών Ιωάννη Γωνιάδη, δικηγόρο μετέπειτα του Κιλκίς και βουλευτή. Στα 1946 ο ιεροκήρυκας της Μητρόπολης Κιλκίς Χαρίτων Συμεωνίδης, αργότερα Μητροπολίτης, εγκατέστησε πάνω από το χωριό κατασκήνωση, στην αρχή με αντίσκηνα και καλύβες αχυρένιες και έπειτα με κτιριακές εγκαταστάσεις-δίπλα της έτρεχαν πλούσια τα νερά του Μπέλλες.
Η εκκλησία του χωριού ήταν στο όνομα της Μεταμορφώσεως του Σωτήρος, με ιερέα τον παπα-Χαράλαμπο Παπαδόπουλο.
Στα 1935 οι δάσκαλοι που δίδαξαν στα παιδιά του δημοτικού σχολείου ήσαν ο Δημήτριος Μπουφίδης και ο Κωνσταντινίδης από το Κιλκίς.
Μετά την κατασκευή του σιδηροδρομικού σταθμού-στο σημερινό γνωστό σημείο-και μετά την αποξήρανση της γύρω περιοχής (τότε ήταν ένα απέραντο έλος) οι κάτοικοι του παλιού χωριού μετεγκαταστάθηκαν πλέον μόνιμα στην σημερινή περιοχή του Σ.Σ. Μουριών.
Θα πρέπει να γνωρίζετε, κατά τα αρχαία χρόνια οι λίμνες Δοϊράνη και Κερκίνη ήταν μία τεράστια ενιαία λίμνη. Η γύρω περιοχή ήταν ακατοίκητη λόγω των ελών. Οι ελάχιστοι κάτοικοι τότε ζούσαν στις παρυφές του Μπέλες και του Μαυροβουνίου και η κύρια ασχολία τους ήταν το ψάρεμα. Με την πάροδο των χρόνων και με την επίδραση κυρίως καταστροφικών σεισμών, τα νερά υποχώρησαν και έτσι δημιουργήθηκε η σημερινή γόνιμη ευρύτερη περιοχή του λεκανοπεδίου Μουριών.
Οι πρώτοι πρόσφυγες που εγκαταστάθηκαν στα 1924 στα Κάτω Σούρμεα, πρόσφυγες από τον Πόντο, ήσαν:
Γεώργιος Καπνόπουλος και Αναστασία
Χαράλαμπος Κοτακίδης και Μαρία
Στέφανος Παναγιωτίδης και Ευρώπη
Ανδρέας Παναγιωτίδης και Αννα
Χαράλαμπος Παναγιωτίδης και Αναστασία
Χαράλαμπος Παπαδόπουλος και Παρθένα
Στέφανος Γιματζίδης, ιερέας και η παπαδιά
Σταύρος Γιματζίδης και Ρουδάμα
Κωνσταντίνος Παπαδόπουλος και Δέσποινα
Θεοχάρης Παπαδόπουλος και Μαρούλα
Κωνσταντίνος Μαυροκεφαλίδης και Σοφία
Αναστάσιος Παπαδόπουλος και Μαρούλα
Λάζαρος Γεωργιάδης και Γεσθημανή
Κωνσταντίνος Μακρίδης και Ζωή
Σάββας Μακρίδης και Δέσποινα
Χρήστος Μακρίδης και Ευρώπη
Σπύρος Ορφανίδης και Ολγα
Παναγιώτης Μανουσαρίδης και Αγάπη
Κωνσταντίνος Καπαλίδης και Ευτέρπη
Κωνσταντίνος Ακριτίδης και Ειρήνη
Θεοχάρης Ακριτίδης και Αρχοντούλα
Ελευθέριος Ηλιάδης και Σημέλα
Γεώργιος Ηλιάδης και Σοφία
Αχιλλέας Τσαναχτσίδης και Δέσποινα
Ιωάννης Σαββίδης και Σταυρούλα
Θεόδωρος Θεοδωρίδης και Βασιλική
Χρήστος Λευκίδης και Μαρία
Σάββας Ακριτίδης και Μάρθα
Δημήτριος Μάλγαρης και Φανή
Αχιλλέας Τατσίδης και Παρθένα
Θεόφιλος Ζερζελίδης και Μαρία
Θωμάς Ζερζελίδης και Ευρώπη
Χαράλαμπος Κουσαγιαννίδης και Σημέλα
Λάζαρος Σπυριδόπουλος και Δέσποινα
Γεώργιος Σιδηρόπουλος και Μαρία
Σάββας Χιονίδης και Δέσποινα
Λάζαρος Λαζαρίδης ή Μωυσίδης και Μελπομένη
Σταύρος Πουρσανίδης και Ειρήνη
Αριστείδης Ζουγκουρίδης και Ελπίδα
Χαράλαμπος Ζερζελίδης και Ρεβέκα
Πέτρος Σαραντίδης και Σημέλα
Αριστείδης Τσεσμετζίδης και Παναγιώτα
Σάββας Ευθυμιάδης και Ειρήνη
Τριαντάφυλλος Κουσαγιαννίδης και Παρθένα
Σάββας Στεφανίδης και Κλεώνα
Θεοχάρης Στεφανίδης και Αναστασία
Πολύκαρπος Ξανθόπουλος και Σημέλα
Κωνσταντίνος Αναστασιάδης
Γεώργιος Αναστασιάδης
Χαράλαμπος Γεωργιάδης και Ευρώπη-Αντωνία
Παναγιώτης Μανουσαρίδης και Όλγα


Τα Κρητικά



Η εικόνα ίσως περιέχει: ουρανός, σύννεφο, σπίτι και υπαίθριες δραστηριότητες

Φωτογραφίες και κείμενο
Χρυσόστομος Αργυρόπουλος

Τα Κρητικά

Ο Ναός στα Κρητικά εορτάζει την ημέρα της μνήμης του Αγίου Δημητρίου, 26 Οκτωβρίου.

Ενα χωριό με πολλά ονόματα. Κάρλοβο, Ερτσελή, Αλεξάνδρα, Κρητικά. Ένας δρόμος χώριζε στα δύο το χωριό. Η μία πλευρά ονομαζόταν Κάρλοβο (κατοικούσαν Βούλγαροι) και η άλλη Ερτσελή (κατοικούσαν Τούρκοι).

Το όνομα Κρητικά, το πήρε όταν οι Κρήτες πολέμησαν στο λεκανοπέδιο Μουριών τους Βούλγαρους για την απελευθέρωση της Μακεδονίας, στη διάρκεια του Α’ Παγκοσμίου Πολέμου 1917-1918. Υπάρχει μνημείο Κρητών στον Σ.Σ. Μουριών.

Έρχονται Κρήτες κάθε χρόνο την τελευταία Κυριακή του Σεπτεμβρίου και καταθέτουν στεφάνι εις μνήμην των πεσόντων.
Κάποια χρόνια,
ήθελαν να αλλάξουν το όνομα του χωριού. Ήρθε μια επιτροπή στο χωριό. Από την αρχή που μπήκαν οι επίτροποι, είδαν πρώτη μια γυναίκα και την ρώτησαν “γιαγιά πώς λέγεσαι” και εκείνη απάντησε “Αλεξάνδρα”. Έτσι ήταν η συμφωνία της επιτροπής, το πρώτο όνομα που θα ακούσουν, θα ήταν και το όνομα του χωριού: Αλεξάνδρα. Αλλά τελικά έμεινε η ονομασία “Κρητικά” με το ιστορικό, που σκοτώθηκαν πολλοί Κρήτες στο λεκανοπέδιο των Μουριών”.

Το χωριό Κρητικά είναι τόπος γόνιμος, παράγει κυρίως σιτάρι, καλαμπόκι, καπνό, κτηνοτροφία (βοοειδή, πρόβατα), με πολλά λιβάδια βοσκής.

Οταν το 1930 έγινε διανομή κλήρου στους πρόσφυγες, το χωριό Κρητικά είχε νεροβούβαλους, μεγάλο κοπάδι και φημίζονταν για το ωραίο γιαούρτι. Οι νεροβούβαλοι δροσίζο­νταν στα νερά μιας γκιόλας, κοντά στα πλάγια του βουνού Καρακατσάνος. Η γκιόλα δεν υπάρχει πια.

Γύρω από τους υγρότοπους τα εδάφη προσφέρονται για ελεύθερη βοσκή. Οι υγρότοποι, τα βαλτώδη εδάφη, ελαττώθηκαν απ’ την καταπολέμηση της ελονοσίας.

Από την αρχή της άνοιξης χιλιάδες βατράχια, που λέγονται γαργαλώνια, στην γκιόλα με το βρε-κε-κεξ, ακουγόταν σε όλο το λεκανοπέδιο των Μουριών· άρχιζαν από τα βαθιά χαράματα, αλλά όταν έφθαναν οι νεροβούβαλοι, σταματούσαν.

Οι πελαργοί με τις φωλιές στα ψηλά της φτελιάς ομόρφαιναν, ζωντάνευαν την φύση. Ερχονταν το πρώτο δεκαήμερο του Μαρτίου, πετούσαν, κροτάλιζαν τα ράμφη τους.

Νυχτερίδες και κολοφωτιές μαζί πετούσαν κι αυτές, αλλά τα βράδυα.

Στο λεκανοπέδιο Μουριών με τον γόνιμο κάμπο, εγκαταστάθηκαν πρόσφυγες από την Ανατολική Θράκη, από τη Μικρασία, από τον Καύκασο και τον Πόντο.

Το χωριό Κρητικά κατοικείται από το 1923 από Θράκες, οι οποίοι ήρθαν από το Τσιγγενέ-Σαράι, την Τσόρλου, διωγμένοι από τους Τούρκους το 1922.

Οι Πόντιοι ήρθαν το 1924 στο χωριό Κρητικά, αδελφώθηκαν με αγάπη με τους Θράκες. Δούλεψαν μαζί, με τα πρωτόγονα μέσα, το χώμα της Μακεδονίας, πρόκοψαν, δεν άπλωσαν χέρι να ζητιανέψουν.

Τον καιρό εκείνο, πριν έλθει το 1940, το λεκανοπέδιο έσφυζε από νέους, νέες και παιδιά. Τώρα, όπως όλα σχεδόν τα χωριά, “χαίρεται” την ερημιά.


Οι πρώτοι πρόσφυγες, πατέρες και μάνες, που σταμάτησαν στο χωριό Κρητικά και πέρασαν την υπόλοιπη ζωή τους σ’ αυτό, ήσαν:

Παναγιώτης Σαπίδης και Σοφία
Ιωάννης Σεμερτζόγλου και Αθηνά (Χατζάβα)
Ευστάθιος Κύκηρας και Κυριακή
Γεώργιος Δελημιχάλης και Ασημένια-Αλεξάνδρα
Δημήτριος Ζωήδης και Ψηφία (Μυλωνάς)
Χαράλαμπος Δελημιχάλης και Κωνσταντίνα
Γεώργιος Κεσεσιάν και Εσθήρ
Κυριάκος Ζωήδης και Ειρήνη
Απόστολος Μπούρτσης και Κεράνη
Ευροσύνη Κεράνη
Γεώργιος Θεοδωρίδης και Αργυρώ
Ιωάννης Βαταμίδης και Καλλιόπη
Δημήτριος Δημητρίου και Καλλιόπη
Ιωάννης Αργυρόπουλος και Ευνίκη
Ιωάννης Αργυρόπουλος και Βερζενή
Μιχαήλ Μοσχοτέλης και Πηγη
Νικόλαος Σαπίδης και Ελπίδα
Στέργιος Αηδόνης και Φαρφυρό
Κωνσταντίνος Μαργαρίτογλου και Σουλτάνα
Θεόδωρος Ζαζόπουλος και Λαμπρινή
Παναγιώτης Ναβροζίδης και Παναγιώτα
Μαρία Ναβροζίδου
Ηρακλής Χατζηαδαμίδης και Ανατολή
Νικόλαος Χαλβατζής και Ευρώπη
Ιωάννης Χαλβατζής και Κατίνα
Θεόδωρος Χατζηαδαμίδης και Σοφία
Κωνσταντίνος Καλογερίδης και Πανωραία
Ιωάννης Τόπογλου και Ελένη
Νικόλαος Τόπογλου και Κλεώνα
Σωτήρης Νκολαΐδης και Σουλτάνα
Χαρίλαος Νικολαΐδης και Ιφιγένια
Θανάσης Νικολαΐδης και Μαρία
Αθανάσιος Νικολαΐδης και Ελευθερία
Ιωάννης Μωυσίδης και Παρθένα
Μαρία Μωυσίδου
Αχιλλέας Γιαγκοζίδης και Ροδή
Θεόφιλος Μακρίδης
Πολύκαρπος Μακρίδης και Σοφία
Θεόδωρος Κουρέας και Περιστέρα
Γρηγόριος Κουρέας και Γενοβέφα
Γεώργιος Κουρέας και Βάσω
Τριαντάφυλλος Μαργαρίτογλου και Ανθούλα
Ιωάννης Μαργαρίτογλου και Ασημένια (απεβίωσε 108 ετών)
Αθανάσιος Κιρζιότης και Γενοβέφα
Βασίλης Κάλημνος και Σημέλα
Ηρακλής Τουρουκλής και Αντιγόνη
Δημήτριος Τσίτογλου και Μαρία
Κωνσταντίνος Χατζηβασιλείου και Σοφία
Κωνσταντίνος Στεφανίδης και Αγάπη
Γεώργιος Μποδιτσόπουλος και Χρυσαφιώ (απεβίωσε 105 ετών)
Αγγελος Μποδιτσόπουλος και Μαλαματή
Κωνσταντίνος Τσεχελίδης και Ροδή
Ελευθέριος Γιαγκοζίδης και Ελπίδα
Γεώργιος Μανασής και Δόμνα
Αχιλλέας Γιαγκοζίδης και Ελένη
Ηρακλής Μανασής και Δοξυλιώ
Λάζαρος Λαζόπουλος και Πηνελόπη
Χρίστος Λαζόπουλος και Σημέρα
Παναγιώτης Λαζόπουλος και Αθηνά
Απόστολος Ζαζόπουλος και Περιστέρα
Θανάσης Χαΐνογλου και Βιργινία
Γεώργιος Καραγιαννίδης και Δόμ΄να
Πέτρος Δανίδης και Μαρία
Μόρφης Μπουρτζής και Πηνελόπη
Αλέξανδρος Ζωήδης και Θεοδώρα
Θεόφιλος Ανδρεόπουλος και Βαλσάμω
Γεώργιος Μοσχοτέλης και Τασιώ
Δημήτριος Μοσχοτέλης και Δέσποινα
Ιωάννης Χατζηβασιλείου και Δέσποινα

Ο Σιδηροδρομικός Σταθμός Μουριών

ΜΑΘΑΙΝΩ ΤΗΝ ΙΣΤΟΡΙΑ ΤΟΥ ΤΟΠΟΥ ΜΟΥ Ο Σιδηροδρομικός Σταθμός Μουριών και το κλεμμένο όνομα! Η ιστορία μας ξεκινάει από την Οθωμανική αυτοκρατ...